Portekiz deniz havacılığı, 28 Eylül 1917'de Lizbon limanındaki Bom Sucesso'da bir deniz uçağı üssü ile başladı. İkinci Dünya Savaşı'na gelindiğinde üs yetersiz kalmıştı ve Donanma, Tagus nehrinin güney kıyısındaki Montijo yarımadasında, hem deniz uçağı kızağı hem de kara havaalanı için yer bulunan daha büyük bir üs inşa etmeye başladı. Hava Kuvvetleri sayfasında üssün yaklaşık 1000 hektarlık düz bir arazi üzerinde olduğu belirtiliyor.

İstasyon, adını 1922'de Güney Atlantik'in ilk hava geçişini gerçekleştiren deniz havacısı Comandante Sacadura Cabral'dan almıştır. İstasyonun sloganı olan "Onde a Terra Acaba eo Mar Começa" (karanın bittiği ve denizin başladığı yer) bir Camões hattını anımsatmaktadır. Capitão-Tenente Tello Pacheco komutasındaki küçük bir müfreze 1952'nin başlarında harekete geçti ve yerel basın ve Portekiz Vikipedi, Centro de Aviação Donanması olarak resmi açılışı 2 Ocak 1953 olarak tarihlendirdi.

Zamanlama uygunsuzdu. Portekiz Hava Kuvvetleri, 1952'de kara ve deniz havacılığının birleştirilmesiyle kurulmuştu ve yeni üs neredeyse hemen teslim edilmişti: 3 Mart 1953 tarihli Portaria 14.281 numaralı belgeyle adı 6 Numaralı Hava Üssü olarak değiştirilmişti. Deniz birliklerinin ne zaman tamamen entegre edildiği konusunda kaynaklar arasında görüş ayrılığı var. Montijo On City 12 Temmuz 1954, Portekizce Vikipedi 12 Haziran 1954, İngilizce Vikipedi ise entegrasyonun ancak 1956 sonlarında veya 1957 başlarında tamamlandığını söylüyor. Şüphe götürmeyen şey ise, deniz havacılığının ayrı bir kol olarak 1958'e kadar ortadan kalkmış olmasıdır.

İlk otuz yılı boyunca Montijo, Portekiz'in denizaltı karşıtı üssüydü. Hava Kuvvetleri, 1953'ten önce buradan uçan uçak tiplerini Filo eğitim uçakları, Grumman amfibik uçakları, Curtiss Helldiver ve Harvard olarak listeliyor. Birleşmeden sonra, Portekiz Wikipedia'sına göre 1956'dan itibaren Lockheed PV-2 Harpoon'lar ve ardından P2V-5 Neptune'ler geldi; bu da Portekiz'e, 1949'dan beri NATO üyesi olan Portekiz'in Atlantik yaklaşımları üzerinde gerçek bir uzun menzilli devriye yeteneği kazandırdı.

Üs hiçbir zaman tek amaçlı bir istasyon olmadı. Hava Kuvvetleri'nin geçmişteki uçak listesinde Douglas DC-6 nakliye uçakları, Alouette III ve Puma helikopterleri, Fiat G.91 jetleri ve CASA C-212 Aviocar'lar da yer alıyor. 551. Filo'nun Alouette'leri 1978'den 30 Eylül 1986'da 552. Filo'ya katılana kadar burada görev yaptı ve ilk VIP jetleri olan, 504. Filo'ya ait üç eski Federal Express Falcon 20, 12 Ocak 1985'ten 1990'da Figo Maduro'ya taşınana kadar burada konuşlandırıldı.

Montijo'daki son büyük denizcilik tipi Lockheed P-3P Orion'du. 601. "Lobos" Filosu Mart 1986'da kuruldu ve ilk P-3P uçağı 7 Ağustos 1988'de Montijo'ya indi. Yirmi yıl boyunca Orionlar buradan geniş Portekiz okyanus bölgesinde devriye uçuşları yaptı, ta ki filo 19 Şubat 2008'de Beja'ya taşınana kadar. Şimdi ise eski Hollanda yapımı P-3C CUP+ uçaklarını kullanıyor. Bu taşınma, Montijo'yu Hava Kuvvetleri'nin nakliye ve kurtarma üssü olarak bıraktı.

501. Filo "Bisontes", hava taşımacılığı kökenlerini 1959'daki Himba Tatbikatı'na dayandırıyor. Bu tatbikat, Hava Kuvvetleri'nin denizaşırı bölgelere asker taşıma kabiliyetini test etmişti ve ardından Skymaster, Dakota, DC-6 ve Boeing 707 uçakları geldi. Filo, ilk C-130H uçağını 1977'de teslim aldı. Hava Kuvvetleri, Hercules filosunun o zamandan beri yaklaşık 70.000 uçuş saati kaydettiğini ve Angola, Mozambik, São Tomé, Yeşil Burun Adaları, Timor, Körfez ülkeleri, Afganistan, Ruanda, Balkanlar, Haiti, Mısır ve Libya'ya görevler gerçekleştirdiğini belirtiyor.

Hercules, Portekiz'in vatandaşlarını zor durumdan kurtarmak için kullandığı bir araçtır. Haziran 2025'te, İran'a yapılan saldırıların ardından İsrail hava sahası kapandığında, C-130H 16806 sefer sayılı uçak 16 Haziran'da Montijo'dan altı kişilik mürettebatla havalandı, Kıbrıs üzerinden Şarm el-Şeyh'e uçtu ve Tel Aviv'den karayoluyla 570 km yol kat eden, çoğu Portekizli olan 120 kişiyi kurtardı. Uçak 19 Haziran'da Montijo'ya geri döndü.

Filo eski ama bitmiş değil. NewsAvia'ya göre, Alverca'daki OGMA, dört adet C-130H uçağını yapısal iyileştirmeler ve yeni navigasyon ve iletişim aviyonik sistemleriyle modernize etti ve sonuncusunu 2025'in sonlarında Montijo'ya teslim etti. Hava Kuvvetleri hizmet verilerinde üç ila dört uçak gövdesi listeleniyor; bu rakam bakım durumuna göre değişiyor. Beja'daki 506. Filo'nun beş Embraer KC-390 uçağı artık stratejik hava taşımacılığının büyük bir bölümünü üstleniyor ve Hercules'in zamanla onlara devredilmesi bekleniyor.

751. Filo, 28 Nisan 1978'de (İngilizce Vikipedi'de 29 Nisan olarak belirtiliyor) SA-330 Puma helikopterleriyle kuruldu ve adını da bu helikopterlerden aldı. Hava Kuvvetleri, yaklaşık 64.000 uçuş saatinde 5.000'den fazla hayat kurtardığını söylüyor. İlk çalışmaları yakın çevrede gerçekleşti: Portekizce Vikipedi'de alıntılanan bir sivil koruma çalışmasına göre, 1979 ve 1983 Tagus sellerinde helikopterleri 163 görev uçuşu yaparak 1.386 kişiyi tahliye etti. Filo sloganı "Para que outros vivam", yani "başkaları yaşasın diye"dir.

Puma helikopterlerinin yerini, 2005 yılından itibaren teslim edilen ve Şubat 2006'dan itibaren Montijo'da faaliyete geçen on iki adet AgustaWestland EH-101 Merlin aldı. 2022'de bölgeyi ziyaret eden MILAVIA, altı adet Mk514 kurtarma uçağı, dört adet Mk516 muharebe arama ve kurtarma uçağı ve iki adet Mk515 balıkçılık koruma uçağı kaydetti. Merlin, kurtarma yarıçapını yaklaşık 200 deniz milinden 400 deniz miline çıkararak iki katına çıkardı; bu da yaklaşık 5 milyon kilometrekarelik bir arama ve kurtarma bölgesinde, büyük ölçüde Lizbon ve Santa Maria uçuş bilgi bölgelerinde önemli bir fark yaratıyor.

Montijo sürekli olarak bir Merlin ve bir mürettebatı hazırda tutarken, Madeira'daki Porto Santo bir diğerini, Azorlar'daki Lajes ise iş yükünün daha ağır olması nedeniyle iki uçağı hazırda bekletiyor. Standart mürettebat beş kişiden oluşuyor: iki pilot, bir vinç operatörü, bir kurtarma yüzücüsü ve bir uçuş hemşiresi. 2022'de filo, yılda tipik olarak 180 ila 200 kişiyi kurtardığını ve yaklaşık her üç günde bir gerçek bir kurtarma operasyonu gerçekleştirdiğini belirtti. Kaptan, Merlin'in bakımının pahalı olduğunu ve filonun yaklaşık yarısının her zaman bakımda olduğunu açıkça ifade etti.

Montijo'nun uzun pistleri, düz arazisi ve Lizbon'un karşısındaki konumu, onu ikinci bir havaalanı için en uygun aday haline getirmişti. 8 Ocak 2019'da devlet ve ANA Aeroportos de Portugal, Humberto Delgado havaalanını genişletmek ve hava üssünü Lizbon için sivil bir havaalanına dönüştürmek üzere 2028 yılına kadar geçerli 1,15 milyar avroluk bir anlaşma imzaladı. Hava Kuvvetleri filolarının taşınması gerekecekti; Portekiz Wikipedia'sına göre, nakliye filolarının Tancos'a, Merlin uçaklarının ise Sintra'ya gönderilmesi planlanıyordu.

Tagus haliçi, kışlayan kuşlar için önemli bir beslenme alanıdır. 30 Ekim 2019'da çevre ajansı APA, yaklaşık 2.500 hektarlık beslenme ve yuvalama alanı ile gürültü yalıtımı için yaklaşık 48 milyon euro tazminat içeren şartlı olumlu bir görüş bildirdi ve 21 Ocak 2020'de resmi çevre bildirisi yayınlandı. ClientEarth'ün desteklediği sekiz çevre grubu, 2020 yılında bu bildirinin iptali için Lizbon İdari Mahkemesi'ne başvurdu.

Ardından konseyler konuyu karara bağladı. Yasa, etkilenen her belediyenin onayını gerektiriyordu. Barreiro ve Montijo evet dedi, Seixal ve Moita hayır dedi ve Alcochete görüş bildirmedi, bu nedenle 2 Mart 2021'de düzenleyici kurum ANAC projeyi değerlendirmeyi bile reddetti. Ocak 2024'te APA, ICNF'nin havaalanının kışlayan kuşlar için haliç değerinin 301.000 tonunu (TP3T) kaybettirebileceğine dair araştırmayı gerekçe göstermesinin ardından çevresel beyanı yenilemeyi reddetti. 14 Mayıs 2024'te hükümet bunun yerine Alcochete'yi seçti ve Nisan 2026'da Lizbon mahkemesi Montijo sürecinin sona erdiğini ilan etti.

Havaalanı ihalesini kaybetmek, üsse daha küçük değil, daha büyük bir gelecek kazandırdı. 10 Temmuz 2025'te Bakanlar Kurulu, Hava Kuvvetlerine Lizbon havaalanı içindeki Figo Maduro askeri terminali olan Aeródromo de Trânsito N.º 1'i 2028 yılı sonuna kadar Montijo'ya taşımak için 30 milyon euroya kadar harcama yetkisi verdi. Amaç, Hava Kuvvetlerinin kendi Alcochete atış poligonunun bulunduğu yerde yeni Luís de Camões havaalanı açılana kadar Humberto Delgado'ya yolcu uçakları için daha fazla alan sağlamaktır; Alcochete atış poligonu da taşınmalıdır.

Bugün üs, üç Hava Kuvvetleri uçuş filosuna ev sahipliği yapıyor. 1955'te Tancos'ta kurulan 502. Filo "Fanlar", 2009'da C-295M uçaklarıyla geldi; 2006 ile 2011 yılları arasında on iki uçak teslim edildi, yedi nakliye uçağı ve beş deniz gözetleme uçağı, Madeira ve Azor Adaları'nda da birlikleri bulunuyor. 501. ve 751. Filoların yanında, karada ve denizde hayatta kalma ve kaçma konusunda mürettebatı eğiten Hava Kuvvetleri Hayatta Kalma Eğitim Merkezi (CTSFA) ve Donanmanın helikopter filosu da yer alıyor.

Bu Deniz Kuvvetleri birliği, 1993 yılında Vasco da Gama sınıfı fırkateynler için kurulmuş olup, ilk iki Super Lynx Mk95 uçağı 29 Temmuz 1993'te Montijo'ya ulaşmıştır. Hava Kuvvetleri biriminin sayfasında birliğin kuruluş tarihi 1992, Deniz Kuvvetleri'nin sayfasında ise 8 Haziran 1993 olarak belirtilmiştir. Lynx birlikleri, eski Yugoslavya açıklarındaki Sharp Guard ambargosu, 1998'deki Gine-Bissau ve Doğu Timor tahliyeleri ile Atalanta ve Ocean Shield korsanlıkla mücadele operasyonları için yola çıkmış ve her seferinde açılış gününden beri pistlerini denizcilerle paylaşan bir hava üssüne geri dönmüştür.